{"id":246,"date":"2019-12-23T05:55:31","date_gmt":"2019-12-23T05:55:31","guid":{"rendered":"http:\/\/philosopical-falcon.w5.wpsandbox.pro\/2019\/12\/19\/travel-copy-copy-2-copy-copy-2-copy-copy-2-copy\/"},"modified":"2023-01-22T08:52:53","modified_gmt":"2023-01-22T08:52:53","slug":"enflasyon","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yukselkeles.com\/?p=246","title":{"rendered":"KATILIM BANKALARINDA ENFLASYONE ENDEKSL\u0130 KARZ (BOR\u00c7) D\u00d6NEM\u0130"},"content":{"rendered":"\r\n

Son yap\u0131lan mevzuat de\u011fi\u015fiklikleri ile Kat\u0131l\u0131m <\/span>B<\/span>ankalar\u0131nda enflasyona endeksi <\/span>mevduat hesaplar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 ile enflasyona endeksli kredi (bor\u00e7) verme i\u015flemlerinin yap\u0131labilmesi sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. <\/span>Bu \u00e7er\u00e7evede Kat\u0131l\u0131m Bankalar\u0131 <\/span>B<\/span>irli\u011fi <\/span>b<\/span>\u00fcnyesinde faaliyet g\u00f6steren <\/span>D<\/span>an\u0131\u015fma <\/span>K<\/span>urulu da 15 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile enflasyona endeksi <\/span>karz<\/span> (<\/span>F<\/span>on toplama ve<\/span> kulland\u0131rma) <\/span>uygulamalar\u0131na<\/span> uygunluk vermi\u015ftir. <\/span>\u00a0<\/span><\/p>\r\n

Bu yaz\u0131m\u0131zda<\/span> bor\u00e7 i\u015flemlerinde <\/span>enflasyon fark\u0131 kadar bir tutar\u0131n<\/span> al\u0131nmas\u0131n\u0131n<\/span> faiz olup olmad\u0131\u011f\u0131 tart\u0131\u015fmas\u0131na girmeyece\u011fiz. Bu konuda ihtilaf olmakla birlikte Dan\u0131\u015fma <\/span>K<\/span>urulu<\/span> karar\u0131 esas al\u0131narak <\/span>K<\/span>at\u0131l\u0131m <\/span>B<\/span>ankalar\u0131 ve m\u00fc\u015fterileri a\u00e7\u0131s\u0131ndan bu karar\u0131n yans\u0131malar\u0131n\u0131 de\u011ferlendirece\u011fiz. <\/span><\/p>\r\n

Dan\u0131\u015fma kurulu kar\u0131nda;<\/span><\/p>\r\n

\u201c1- <\/span>Enflasyonun oldu\u011fu ortamlarda para \u00fczerinden yap\u0131lan bir <\/span>karz<\/span> akdi esnas\u0131nda, geri \u00f6deme yap\u0131l\u0131rken vade d\u00f6nemindeki enflasyon fark\u0131n\u0131n <\/span>karz<\/span> al\u0131nan miktar \u00fczerine ilave edilece\u011finin kararla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 me\u015frudur.<\/span><\/p>\r\n

Bu sebeple, kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131n\u0131n yeni bir fon toplama y\u00f6ntemi olarak, enflasyona endeksli ve\u00a0<\/span>belirli bir vadesi olan<\/span>, vade tarihi geldi\u011finde bankan\u0131n m\u00fc\u015fteriye yat\u0131r\u0131lan paraya ilave olarak enflasyon fark\u0131n\u0131 da \u00f6deyece\u011fi\u00a0<\/span>karz<\/span> hesaplar\u0131<\/span>\u00a0a\u00e7malar\u0131 m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr.<\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

2-<\/span>Enflasyon fark\u0131n\u0131n dikkate al\u0131naca\u011f\u0131 bir yat\u0131r\u0131m vekaleti ya da mudarebe akdi hesab\u0131 ise me\u015fru de\u011fildir.<\/span><\/p>\r\n

3-<\/span>Kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131 murabaha yoluyla fon kulland\u0131r\u0131rken m\u00fc\u015fterisine, mevcut uygulamada oldu\u011fu gibi ba\u015ftan belirli bir fiyat ve \u00f6deme tablosu \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 murabaha modeli yan\u0131nda \u00f6deme tutar\u0131n\u0131, enflasyonu dikkate alarak a\u015fa\u011f\u0131 y\u00f6nde revize edebilece\u011fi yeni bir murabaha modeli sunabilir.<\/span>\u00a0<\/span>\u201c<\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Bilindi\u011fi gibi kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131n\u0131n toplad\u0131\u011f\u0131 fonlar kat\u0131lma ve cari hesap \u015feklinde idi. Bu kararla yeni bir hesap t\u00fcr\u00fc olarak <\/span>enflasyona endeksli <\/span>karz<\/span> (bor\u00e7) hesaplar\u0131 a\u00e7<\/span>\u0131la<\/span>bi<\/span>lecektir. <\/span>B\u00f6ylece kat\u0131l\u0131m bankas\u0131na TL cinsinden para yat\u0131ranlar paralar\u0131n\u0131n de\u011ferini enflasyona kar\u015f\u0131 koruyabilecekler<\/span> ancak<\/span> enflasyon \u00fczerinde bir getiri elde edemeyeceklerdir. <\/span>Kat\u0131lma hesaplar\u0131nda ise d\u00f6nemine g\u00f6re enflasyon \u00fczerinde ya<\/span> da enflasyon alt\u0131nda getiri elde etme ya<\/span>da zarar etme ihtimali bulunuyor. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Konvansiyonel faizli bankalarda da enflasyon korumal\u0131 ve enflasyona endeksli faiz korumal\u0131 mevduat hesaplar\u0131 bulunmaktad\u0131r. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131 enflasyona endeksi<\/span> fon toplayabildi\u011fi gibi, enflasyona endeksli <\/span>kredi ve finansal kiralama i\u015flemlerini de m\u00fc\u015fterilerine kulland\u0131rabileceklerdir. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Bilan\u00e7onun kaynak taraf\u0131nda (pasif) bu t\u00fcr hesaplar a\u00e7\u0131lacaksa, kullan\u0131m taraf\u0131nda da (aktif) bunu dengeleyecek hesaplar\u0131n olu\u015fmas\u0131 bilan\u00e7o dengesi ve y\u00f6netimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nem arz<\/span>etmektedir. <\/span>Ancak <\/span>k<\/span>at\u0131l\u0131m bankas\u0131, fon toplama taraf\u0131nda enflasyona endeksli <\/span>karz<\/span> hesaplar\u0131 a\u00e7arken kredi taraf\u0131nda bu t\u00fcr hesaplar\u0131 kullanmayabilir ya da tam tersi. <\/span>Bununla birlikte <\/span>sa\u011fl\u0131kl\u0131 olan<\/span>,<\/span> enflasyona endeksi <\/span>karz<\/span> hesaplar\u0131n\u0131n getirilerinin ayn\u0131 t\u00fcrden kredi hesaplar\u0131ndan sa\u011flanmas\u0131d\u0131r. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Burada \u00f6zellikle, kat\u0131l\u0131m bankac\u0131l\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan hem pasifte yer alacak enflasyon endeksli <\/span>karz<\/span>hesaplar\u0131 hem de aktifte yer alacak enflasyon endeksli kredi hesaplar\u0131ndan dolay\u0131 ortaya \u00e7\u0131kabilecek getiri, maliyet ve bilan\u00e7o risklerinin analiz edilmesi gerekmektedir. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Fon toplama a\u00e7\u0131s\u0131ndan bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131n\u0131n ana kayna\u011f\u0131 olan kat\u0131lma hesaplar\u0131n\u0131n enflasyonun alt\u0131nda kar da\u011f\u0131tt\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemlerde enflasyona endek<\/span>s<\/span>li <\/span>karz<\/span> hesaplar\u0131na kayacak fonlar ilave maliyet anlam\u0131na gelecektir. Ayn\u0131 \u015fekilde enflasyona endeksli kredi hesaplar\u0131nda olu\u015facak kar kay\u0131plar\u0131 da gelir azalmas\u0131 riski bar\u0131nd\u0131rmaktad\u0131r. B\u00f6yle olunca pasifte bir taraftan maliyet art\u0131\u015f\u0131 ya\u015fan\u0131rken, aktifte getiri azal\u0131\u015f\u0131 ile bilan\u00e7o<\/span> performans\u0131nda kar d\u00fc\u015f\u00fc\u015fleri ya\u015fanabilecektir. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

G\u00fcncel<\/span> oranlar \u00fczerinden olay\u0131 somutla\u015ft\u0131r\u0131rsak; 2020 <\/span>Kas\u0131m<\/span> ay\u0131 verilerine g\u00f6re kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131 kar da\u011f\u0131t\u0131mlar\u0131 b\u00fcr\u00fct %8-9 aral\u0131\u011f\u0131ndad\u0131r. Ekim 2020 t\u00fcfe endeksi ise y\u0131ll\u0131k yakla\u015f\u0131k %12 seviyesindedir. Bu durumda <\/span>enfasyona<\/span> endeksli <\/span>karz<\/span> hesab\u0131 sahipleri kat\u0131lma hesab\u0131 sahiplerine g\u00f6re %3-4 band\u0131nda bir fazla getiri elde edeceklerdir. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Kredi aya\u011f\u0131na bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda <\/span>K<\/span>as\u0131m 2020 itibariyle kredilere uygulanan kar oranlar\u0131 %19 seviyelerinde iken enflasyona endeksli kredi maliyetleri %12 <\/span>(<\/span>Ekim 2020 <\/span>T\u00fcfe<\/span>–<\/span>\u00fcfe<\/span> se\u00e7ilecekse ilgili oran dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r<\/span>) <\/span>seviyelerinde ger\u00e7ekle\u015fecek ve kat\u0131l\u0131m bankas\u0131 %7<\/span>\u2019<\/span>lik bir gelir kayb\u0131 ya\u015fayacakt\u0131r<\/span> (Verdi\u011fimiz rakamlar de\u011fi\u015fmekle birlikte genellikle kredi maliyetleri enflasyon rakamlar\u0131n\u0131n \u00fczerinde seyretmektedir). <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Bu t\u00fcr kredilerde kat\u0131l\u0131m bankas\u0131n\u0131n gelirini art\u0131rmak i\u00e7in e<\/span>nflasyon<\/span> fark\u0131<\/span> d\u0131\u015f\u0131nda risk pirimi ya da i\u015flem komisyonu ad\u0131 alt\u0131nda gelir art\u0131r\u0131c\u0131 bir ilavenin yap\u0131l\u0131p yap\u0131lamayaca\u011f\u0131 ise tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. <\/span>Bu durumda kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131n\u0131n davran\u0131\u015flar\u0131 enflasyona endeksli <\/span>karz<\/span> hesab\u0131 a\u00e7mamak ve kredi vermemek y\u00f6n\u00fcnde olu\u015facakt\u0131r. <\/span>Peki<\/span>! B<\/span>u nas\u0131l y\u00f6netilecektir<\/span>?<\/span> Kredi vermeme imk<\/span>\u00e2<\/span>n\u0131 nispeten kolay iken ve buna s\u0131n\u0131rland\u0131rmalar getirilebilirken, paras\u0131n\u0131 enflasyona kar\u015f\u0131 korumaya \u00e7al\u0131\u015fan mevduat sahiplerinin hesap a\u00e7ma talepleri nas\u0131l geri \u00e7evrilecektir. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Bir ba\u015fka mesele ise enflasyona endeksli hesaplarda referans al\u0131nacak endeks hesaplamalar\u0131d\u0131r. Bireysel hesaplar i\u00e7in t\u00fcfe, t\u00fczel hesaplar i\u00e7in <\/span>\u00fcfe<\/span> referans al\u0131nabilir. Bu durumda a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 bireysel hesaplardan olu\u015fan fonlar\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131kl\u0131 t\u00fczel kredilerden ol<\/span>u<\/span>\u015facak enflasyona endeksli kredi hesaplar\u0131 ile oran farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan kaynakl\u0131 getiri maliyet uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131n\u0131n da kat\u0131l\u0131m bankas\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6netilmesi gerekecektir. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Genellikle kredi <\/span>kar oranlar\u0131 (Faizli bankalar i\u00e7in kredi faizleri)<\/span> enflasyon oranlar\u0131n\u0131n \u00fczerinde seyretmektedir. Bu durumda kredi talebinde bulunan ger\u00e7ek ve t\u00fczel ki\u015filerin enflasyona endeksli kredi varken daha y\u00fcksek oranl\u0131 murabaha kredisi<\/span>ni tercih etmeyece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. <\/span>Bu durumda kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131n\u0131n enflasyona endeksli kredileri daima belirli \u015fartlar ve s\u0131n\u0131rlarda tutaca\u011f\u0131 ve toplam kredi pay\u0131nda s\u0131n\u0131rl\u0131 olaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. Keza fon toplama taraf\u0131nda da son y\u0131llarda enflasyon ve da\u011f\u0131t\u0131lan kar paylar\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda kat\u0131lma hesaplar\u0131n\u0131n genellikle enf<\/span>l<\/span>asyon alt\u0131nda getiri elde etti\u011fi <\/span>g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcnde<\/span> enflasyona endeksli fonlara do\u011fru bir kay\u0131\u015f ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olacakt\u0131r. Bu durumda kat\u0131l\u0131m bankas\u0131 <\/span>y\u00fcksek maliyetli fonlara y\u00f6nelmi\u015f ve pasifte maliyet bask\u0131s\u0131 yemi\u015f olacakt\u0131r. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Halihaz\u0131rda kat\u0131l\u0131m bankalar\u0131 <\/span>karz<\/span> uygulamas\u0131 yapmaktad\u0131r. T\u00fczel ki\u015filerin k\u0131sa vadeli (<\/span>Ge<\/span>nellikle birka\u00e7 g\u00fcnl\u00fck) ihtiya\u00e7lar\u0131 kar\u015f\u0131lanabilmektedir. Ancak burada kat\u0131l\u0131m bankas\u0131 verdi\u011fi tutar\u0131<\/span> ayn\u0131 \u015fekilde<\/span> geri almakta oldu\u011fu i\u00e7in ger\u00e7ekte enflasyon fark\u0131 kadar ya<\/span> da kredi <\/span>kulland\u0131r\u0131m\u0131ndan<\/span> kaynaklanan k<\/span>\u00e2<\/span>r getirisi kadar bir gelirden mahrum kalmaktad\u0131r. Bu nedenle de bu \u00fcr\u00fcn \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131 ve verimli m\u00fc\u015fterilerde kullan\u0131lmaktad\u0131r. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Yeni uygulama ile <\/span>k<\/span>arz<\/span> \u00fcr\u00fcn\u00fcnden enflasyon kadar bir getiri elde edilebilecektir. Bu durumda \u00fcr\u00fcn\u00fcn kullan\u0131m\u0131n\u0131n ve <\/span>geri \u00f6deme <\/span>vadesinin artaca\u011f\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclmektedir. \u00d6zellikle m\u00fc\u015fterilerin murabaha yoluyla finanse edilemeyen nakit ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131nda<\/span> ve uzun vadeli TL taleplerinin kar\u015f\u0131lanmas\u0131nda<\/span> \u00f6nemli bir bo\u015flu\u011fu doldurabilecektir. <\/span><\/p>\r\n

\u00a0<\/p>\r\n

Yukar\u0131da sayd\u0131\u011f\u0131m\u0131z birtak\u0131m sak\u0131ncalar\u0131na ra\u011fmen enflasyona dayal\u0131 <\/span>karz<\/span> uygulamas\u0131n\u0131n kat\u0131l\u0131m bankac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve m\u00fc\u015fterileri i\u00e7in bir a\u00e7\u0131l\u0131m olaca\u011f\u0131, <\/span>murabaha yoluyla <\/span>sa\u011flanamayan<\/span>finansman ihtiyac\u0131n\u0131n bir k\u0131sm\u0131n\u0131n bu yolla kar\u015f\u0131lanabilece\u011fi <\/span>kanaatindeyiz.<\/span><\/p>\r\n

 <\/p>\r\n

Yazar: Y\u00fcksel Kele\u015f<\/p>\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Son yap\u0131lan mevzuat de\u011fi\u015fiklikleri ile Kat\u0131l\u0131m Bankalar\u0131nda enflasyona endeksi mevduat hesaplar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 ile enflasyona endeksli kredi (bor\u00e7) verme i\u015flemlerinin yap\u0131labilmesi sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00e7er\u00e7evede Kat\u0131l\u0131m Bankalar\u0131 Birli\u011fi b\u00fcnyesinde faaliyet g\u00f6steren Dan\u0131\u015fma Kurulu da 15 say\u0131l\u0131 karar\u0131 ile enflasyona endeksi karz (Fon toplama ve kulland\u0131rma) uygulamalar\u0131na uygunluk vermi\u015ftir. \u00a0 Bu yaz\u0131m\u0131zda bor\u00e7 i\u015flemlerinde enflasyon fark\u0131 kadar bir […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1470,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[12],"tags":[],"class_list":["post-246","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-isfin"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/246","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=246"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/246\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1471,"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/246\/revisions\/1471"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1470"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=246"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=246"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/yukselkeles.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=246"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}